Tusk: koniec z nadużyciami w publicznej ochronie zdrowia i przyspieszenie e-rejestracji

Rząd zapowiada twardą reakcję na nadużycia w ochronie zdrowia

Premier Donald Tusk zapowiedział, że państwo ma bezwzględnie reagować na przypadki nadużyć i patologii w publicznej ochronie zdrowia. Jak podkreślił, chodzi zarówno o działania wynikające ze złej woli pojedynczych lekarzy, jak i o słabości całego systemu, który pozwala na omijanie zasad. Szef rządu zaznaczył, że nie będzie pobłażliwości dla takich praktyk, a konsekwencje mają być wyciągane. Dla zwykłego pacjenta oznacza to zapowiedź porządkowania zasad dostępu do świadczeń, które w założeniu mają być równe dla wszystkich.

Sprawa nabrała znaczenia po nieprawidłowościach ujawnionych w Szpitalu Południowym w Warszawie, które – jak wynika z przekazu rządu – nie są odosobnionym przypadkiem. Władze wskazują, że podobne problemy mogą występować także w wielu innych placówkach w kraju. Premier mówił wprost, że system ochrony zdrowia musi zostać zorganizowany tak, by nie dało się go wykorzystywać do uprzywilejowania wybranych osób. W praktyce oznacza to walkę z mechanizmami, które psują kolejki i podważają zaufanie pacjentów do publicznej służby zdrowia.

W tym samym kontekście premier odniósł się do już podjętych decyzji kadrowych. Zaznaczył, że dymisje osób odpowiedzialnych za sytuację w Szpitalu Południowym już nastąpiły, w tym również rezygnacje dwóch wiceprezydentek Warszawy. Jednocześnie podkreślił, że dla rządu kluczowe nie jest tylko rozliczenie pojedynczych osób, ale takie uporządkowanie systemu, aby podobne przypadki nie mogły się powtarzać. To ważny sygnał dla pacjentów, którzy oczekują nie tylko reakcji na konkretną aferę, ale przede wszystkim trwałej poprawy zasad działania placówek.

„Dla rządu najważniejsze jest skuteczne wyeliminowanie nadużyć i patologii, które są efektem złej woli pojedynczych lekarzy oraz słabości systemu. Nie będzie żadnej pobłażliwości dla takich praktyk, a konsekwencje będą wyciągane”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

„Salonik VIP” i omijanie kolejek mają zniknąć z publicznej służby zdrowia

Jednym z najostrzej wskazanych problemów są tak zwane „saloniki VIP”, czyli praktyki prowadzące do nierównego dostępu do świadczeń medycznych. Premier oraz resort zdrowia mają oczekiwać, że to zjawisko zniknie, ponieważ w publicznej ochronie zdrowia dostęp do usług powinien być taki sam bez względu na znajomości czy pozycję społeczną. To ważne zwłaszcza dla pacjentów, którzy najczęściej spotykają się z długim oczekiwaniem na wizytę lub zabieg. W takim systemie każda nieformalna ścieżka, która daje komuś przyspieszenie, budzi sprzeciw i rodzi poczucie niesprawiedliwości.

Rząd zwraca też uwagę na inne formy obchodzenia zasad, w tym na nieformalne praktyki określane jako „zeszyt” w szpitalach. Chodzi o rozwiązania pozwalające omijać obowiązujące kolejki i w praktyce przyznawać dostęp do świadczeń poza oficjalnym trybem. Według przedstawionej zapowiedzi system ma zostać uszczelniony tak, aby takie mechanizmy nie mogły funkcjonować. Dla pacjentów oznaczałoby to większą przejrzystość zapisów i większą szansę, że kolejność przyjęć będzie zgodna z zasadami, a nie z układami.

W tej części przekazu rząd podkreśla, że porządkowanie systemu leży w interesie nie tylko chorych, ale też zdecydowanej większości lekarzy, pielęgniarek i pozostałych pracowników ochrony zdrowia. To istotne, bo uczciwi medycy również tracą na praktykach, które psują wizerunek całego środowiska. Dlatego premier zaapelował, by nie szukać konfrontacji, lecz pomóc w naprawie obecnego stanu rzeczy. W tle pozostaje podstawowe oczekiwanie obywateli: publiczna opieka zdrowotna ma działać według jasnych reguł, a nie według nieformalnych ustaleń.

„Zgodnie z prawem i przyzwoitością dostęp do usług medycznych w publicznej ochronie zdrowia powinien być równy i niezależny od znajomości”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

E-rejestracja i większa kontrola nad kolejkami oraz zarobkami medyków

Premier wydał też polecenie maksymalnego przyspieszenia prac nad pełnym wdrożeniem e-rejestracji. To rozwiązanie ma zwiększyć przejrzystość procesu zapisywania się na wizyty i pomóc w ujawnianiu nieprawidłowości w kolejkach. Z punktu widzenia pacjenta oznacza to prostszy, bardziej czytelny system zapisów, który ogranicza ryzyko „znikających” terminów czy niejasnych dopisków. Dla administracji ma to być narzędzie pozwalające szybciej sprawdzać, gdzie dochodziło do nadużyć.

Szef rządu mówił również o potrzebie kontroli zarobków medyków pracujących w publicznej służbie zdrowia. Zapowiedział, że odpowiednia instytucja w Ministerstwie Zdrowia powinna mieć wgląd w to, kto, ile i w ilu miejscach zarabia z państwowych środków. Taki krok ma służyć zwiększeniu przejrzystości systemu, ale jednocześnie – jak zaznaczono – ma odbywać się z poszanowaniem pracy i wynagrodzeń personelu medycznego. Dla obywateli to ważne, bo środki publiczne na zdrowie powinny być wydawane w sposób czytelny i sprawiedliwy.

Premier oczekuje również od Minister Zdrowia i prezesa NFZ przygotowania jasnych rekomendacji systemowych w tych sprawach. To oznacza, że problem nie ma zostać zamknięty na poziomie pojedynczego szpitala, lecz ma być rozwiązany szerzej, na poziomie całego systemu. Rząd wiąże z tym nadzieję na lepszą kontrolę kolejek, uczciwsze zasady korzystania z publicznej opieki oraz ograniczenie przypadków, w których nieformalne praktyki wypierają oficjalne procedury. W praktyce może to wpłynąć na codzienne doświadczenie tysięcy pacjentów zapisujących się do lekarza.

„Wydałem polecenie maksymalnego przyspieszenia prac nad ostatecznym wdrożeniem e-rejestracji. Rozwiązanie zapewni transparentność kolejek i ułatwi wskazanie, gdzie doszło do nieprawidłowości”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

„Bardzo proszę wszystkich, żeby zaakceptowali ten oczywisty i prosty pomysł rządu, żeby odpowiednia instytucja w Ministerstwie Zdrowia miała wgląd w to, kto, ile i w ilu miejscach zarabia z państwowych środków”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

„Lekarze milionerzy”, środowisko medyczne i oczekiwanie na wspólne uporządkowanie systemu

W wystąpieniu premiera pojawił się także temat tak zwanych „lekarzy milionerów” oraz „lekarzy z walizkami”, czyli osób wykorzystujących publiczny system do realizowania drogich procedur w wielu placówkach i generowania bardzo wysokich dochodów. Według przedstawionej oceny zjawisko to prowadzi do sytuacji, w której dochodzi do zarabiania na systemie, ale bez realnego skupienia się na pacjencie. Rząd zapowiada, że takie praktyki mają zostać ukrócone. Dla przeciętnego pacjenta to kolejny sygnał, że państwo chce ograniczyć mechanizmy, które rozjeżdżają się z ideą publicznej opieki zdrowotnej.

Donald Tusk zaapelował do środowiska lekarskiego o współpracę przy porządkowaniu systemu i ograniczaniu nieprawidłowych praktyk. Podkreślił, że nie oczekuje konfrontacji, lecz udziału reprezentacji medycznej w naprawie sytuacji. Ten apel jest istotny, ponieważ zmiany w ochronie zdrowia nie będą skuteczne bez współpracy osób, które na co dzień pracują z pacjentami i znają problemy od środka. Z perspektywy obywateli oznacza to próbę połączenia działań kontrolnych z wiedzą praktyków.

Premier odniósł się także do szerszego tła politycznego, mówiąc o przygotowaniach Polski do zbliżającego się szczytu NATO w Ankarze oraz o rosnącej odpowiedzialności Europy za własne bezpieczeństwo. Wskazał, że prosił Władysława Kosiniaka-Kamysza, współpracującego z Radosławem Sikorskim, aby precyzyjnie informowali o stanowisku rządu Prezydenta, który zgodnie z wieloletnią tradycją reprezentuje Polskę na szczytach NATO. Szef rządu zaznaczył też, że szczyt NATO w Ankarze ma de facto zamykać etap, w którym Europa, w tym Polska, bierze większą odpowiedzialność za własną obronność, zwłaszcza w zakresie finansowania i gotowości militarnej w obszarze broni konwencjonalnej. Według premiera Polska ma być w tym zakresie przykładem dla NATO.

„Wiemy, że istnieje zjawisko tzw. „lekarzy z walizkami”, którzy realizują drogie procedury w wielu placówkach, generując bardzo wysokie dochody, ale de facto nie zajmują się pacjentem. To zjawisko musi być ukrócone”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

„Zwracam się do reprezentacji środowiska medycznego, żebyście pomogli naprawić ten stan rzeczy i nie szukali konfrontacji. To jest zarówno w interesie pacjentów, jak i lekarzy”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

• Szpital Południowy w Warszawie stał się przykładem nieprawidłowości, które – według rządu – mogą występować także w innych placówkach.
• W sprawie nastąpiły już dymisje osób odpowiedzialnych, w tym rezygnacje dwóch wiceprezydentek Warszawy.
• Rząd polecił maksymalne przyspieszenie wdrożenia e-rejestracji, aby zwiększyć przejrzystość kolejek.
• W centrum zapowiedzi znalazły się także „saloniki VIP”, „zeszyt” w szpitalach oraz działalność „lekarzy milionerów”.

W praktyce cały pakiet zapowiedzi ma prowadzić do jednego celu: przywrócenia publicznej ochronie zdrowia zasad równego dostępu i większej kontroli nad tym, jak działa system. Dla pacjentów najważniejsze jest to, czy deklaracje przełożą się na krótsze i bardziej uczciwe kolejki, a także na koniec nieformalnych ścieżek przyspieszania wizyt. Rząd zapowiada działania zarówno organizacyjne, jak i kontrolne, a także współpracę z ministrem zdrowia i prezesem NFZ. To właśnie od skuteczności tych kroków zależy, czy zapowiadane porządki będą odczuwalne w codziennym kontakcie z publiczną służbą zdrowia.